Het geluid dat het allemaal wel meevalt met de economische plannen van Trump verstomt na de toespraak van de Amerikaanse president gisteren. Trump kondigde namelijk een basis importheffing van 10% aan en voor producten uit verschillende landen gaat het importtarief zelfs richting de 50% of iets meer. Niet alleen buiten de VS klinken er kritische geluiden over de nieuwe slag in de handelsoorlog. Ook uit de Amerikaanse agrarische klinken bezorgde geluiden.
Het meicontract tarwe op de Matif sloot gisteren €0,50 hoger op €222 per ton. Op de CBoT sloten de granen lager. Tarwe sloot 0,2% in de min en kwam daarmee uit op $5.39¼ per bushel. Maïs sloot 0,9% lager op $4.57¾ per bushel. Soja zat tussen de granen in met een verlies van 0,5% naar $10.29½ per bushel.
Het grote nieuws kwam echter na sluiting van de beurzen. Dat was natuurlijk de toespraak van Trump in de rozentuin (waar nu vooral tulpen te zien zijn) van het Witte Huis. De VS komt met een minimumheffing van 10% op alle producten die het land binnen komen. Voor verschillende landen geld een fors hoger percentage. Zo geldt voor China een importheffing van 54% (De 34% die gisteren bekend werd gemaakt komt bovenop de 20% importheffing die Trump al eerder instelde), Cambodja krijgt een heffing van 49% en Laos 48%. Op producten uit de Europese Unie moet 20% invoerrechten betaald worden. Landen als het Verenigd Koninkrijk, Australië en Brazilië komen er relatief goed vanaf met alleen de basis heffing van 10%. Mexico en Canada staan niet op de lijst, maar de eerder aangekondigde importheffing van 25% die tweemaal is uitgesteld zou nu echt ingevoerd worden. Of producten die onder USMCA (de opvolger van het Nafta verdrag) vallen ook onderhevig zijn aan het 25% tarief is onduidelijk.
Volgens Trump worden de importtarieven nu gelijk getrokken. Tegenover elke heffing die door landen word geheven op producten uit de VS staat nu een heffing van Amerika op producten uit die landen volgens de Amerikaanse president. Volgens experts valt daar nog wel wat op af te dingen. Zo rekent Trump voor de EU bijvoorbeeld de omzetbelasting mee (BTW) maar die geld op alle producten die in de EU worden verhandeld.
Klap voor de wereldeconomie
De voorzitter van de Europese Commissie Ursula van der Leyen noemde de importheffingen van Trump 'een grote klap voor de wereldeconomie'. De EU wil in gesprek over de importheffingen en volgens Von der leyen zijn er tegenmaatregelen in de maak. Wat die precies zullen zijn is overigens nog niet duidelijk. De Australische premier liet weten teleurgesteld te zijn in de heffingen van Trump,maar kondigde aan dat Australië niet zint op tegenmaatregelen.
De gemiddelde importheffing van de VS is als een raket omhoog geschoten van 2,5% in 2024 naar 22% volgens Olu Sonola, hoofdeconoom van kredietbeoordelaar Fitch. "Een dergelijk tarief hebben we voor het laatst gezien rond 1910", vertelde Sonola bij Reuters. "Dit is een game changer, niet alleen voor de Amerikaanse economie maar ook voor de wereldeconomie. Veel landen zullen waarschijnlijk in een recessie belanden en we kunnen de meeste economische voorspellingen over boord gooien als deze importheffingen voor langere tijd blijven gelden."
Amerikaanse boer betaalt het gelag
Vanuit de Amerikaanse landbouworganisaties worden de plannen van Trump met weinig enthousiasme begroet. De angst zit hem vooral in tegenmaatregelen die landen mogelijk nemen tegen de Amerikaanse handelsbelemmeringen. "Meer dan 20% van het boereninkomen komt uit export en Amerikaanse boeren zijn afhankelijk van import voor belangrijke benodigdheden als kunstmest en specialistische machines", schrijft Zippy Duvall voorzitter van de American Farm Bureau Federation (AFBA) in een statement. Importheffingen drijven de kosten voor geïmporteerde producten op en tegenheffingen maken Amerikaanse landbouwproducten duurder op de wereldmarkt. Die combinatie is niet alleen gevaarlijk voor de concurrentie positie van de Amerikaanse boer op de korte termijn maar kan ook op lange termijn schade veroorzaken omdat de VS marktaandeel verliest." De AFBA staat achter het doel van Trump voor een gelijk speelveld maar is bezorgt over de economische onzekerheid die de importheffingen veroorzaken.
De National Farmers Union (NFU) laat een soortgelijk geluid horen. Volgens de voorzitter Rob Larew is één ding zeker; 'De family farmers en ranchers worden het kind van de rekening van deze wereldwijde handelsoorlog. "Zonder zinvolle steun en een toewijding aan eerlijk handelsbeleid zullen we nog meer familiebedrijven verliezen, de plattelandseconomie verzwakken en uiteindelijk de kosten opdrijven en de keuzes voor consumenten in de supermarkt beperken."
De International Fresh Produce Association (IFPA), de bond van producenten van verse producten en bloemen, is vooral opgelucht dat specialty crops waaronder groenten en fruit vooralsnog voor een groot deel buiten schot lijken te blijven omdat deze onder het USMCA vallen. Daardoor blijft de handel met Canada en Mexico mogelijk zonder extra heffing. Wel maakt de IFPA zich zorgen over de gevolgen van Trumps handelspolitiek op de economische stabiliteit en het mogelijk verstoren van de handel- en toeleveringsketens. "Het gericht inzetten van tarieven kan een instrument zijn om ongelijkheden tussen handelspartners aan te pakken, maar een brede toepassing van dit botte instrument verstoort vaak de markten, verhoogt de kosten voor de consument en legt onnodige druk op telers en producenten in de hele toeleveringsketen", Cathy Burns in een statement van de IFPA.